Hak sahibi oldukları kesinleşen vatandaşlar, şimdi de "TOKİ konut tipi seçimi ne zaman yapılacak, 2+1 mi yoksa 3+1 mi alacağım?" sorusunun yanıtına kilitlenmiş durumda. 2026 yılı uygulama takvimine göre; başvuru aşamasında yapılan genel tercihler, projenin inşaat seviyesi ve bölgesel yoğunluk gibi kriterler bu sürecin ana omurgasını oluşturuyor. Vatandaşların barınma hayallerini somut bir adrese dönüştürecek olan bu aşama, idarenin şeffaflık ilkesi gereği noter huzurunda ve dijital sistemlerle entegre bir şekilde yürütülüyor.
TOKİ KONUT TİPİ SEÇİMİ NE ZAMAN? DAİRE BELİRLEME SÜRECİ BAŞLIYOR
TOKİ projelerinde hak sahipliği kurasını kazanan vatandaşlar için konut tipinin netleşeceği tarih, projenin fiziksel ilerlemesiyle doğrudan bağlantılıdır. İdare, konutların hangi blokta ve kaçıncı katta olduğunu belirlemek için inşaatların belirli bir kaba inşaat seviyesine (genellikle %50 ve üzeri) ulaşmasını beklemektedir. 2026 yılı projelerinde, konut tipi belirleme işlemleri projenin bulunduğu bölgeye ve etap sayısına göre farklı tarihlerde gerçekleştirilecek. Hak sahipleri, hayallerindeki evin 2+1 mi yoksa 3+1 mi olacağını, oda sayısından cephesine kadar tüm teknik detayları öğrenecekleri ikinci bir kurayı, yani **"Konut Belirleme Kurası"**nı beklemek zorundadır. Bu kura, projenin teslimat takviminden yaklaşık 6 ile 12 ay önce yapılarak vatandaşların ödeme planlarını netleştirmelerine olanak tanır.
2+1 VE 3+1 DAİRE SEÇİMİ NASIL YAPILACAK? SÜREÇ NASIL İŞLER?
TOKİ sisteminde konut seçimi, kişisel bir tercihten ziyade noter huzurunda yapılan adil bir kura sistemine dayanmaktadır. Başvuru döneminde alınan ön tercihler (2+1 veya 3+1 kategorisi) sürecin ilk basamağını oluştursa da, kesinleşen daireler şu üç temel adımda şekillenir:
-
Hak Sahipliği Kurası: Sürecin ilk etabıdır. Burada isimleri çıkan vatandaşlar, ilgili projeden konut alma hakkını yasal olarak kazanmış olurlar.
-
Konut Belirleme Kurası: İnşaat süreci ilerlediğinde gerçekleştirilen asıl kura budur. Noter huzurundaki bu çekilişle hak sahibinin dairesinin; bloğu, katı, cephesi, oda sayısı ve kapı numarası hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenir.
-
Sözleşme Aşaması: Kurada çıkan net konut bilgilerine dayanarak, alıcının borçlanma tutarı kesinleşir. Vatandaş, bu bilgiler ışığında bankaya giderek satış sözleşmesini imzalar ve mülkiyet sürecini resmileştirir.
KONUT TİPİ DEĞİŞTİRMEK MÜMKÜN MÜ?
Vatandaşların en çok merak ettiği hususlardan biri olan daire değişikliği konusu, TOKİ mevzuatında belirli sınırlar dahilinde ele alınmaktadır. Kura çekimi sonrasında belirlenen daire tipi ve kat numarası üzerinden işlemler yürütülür ve kura sonucuna itiraz ederek daire değiştirmek mümkün değildir. Ancak, hak sahiplerine sunulan tek esneklik "becayiş" (daire takası) hakkıdır. Bazı projelerde idarenin belirlediği süreler dahilinde, aynı proje içindeki iki hak sahibi karşılıklı olarak anlaştıkları takdirde dairelerini takas edebilmektedir. Bu işlem için tarafların aynı banka şubesinde ve belirli bir takvim aralığında müracaat etmesi şarttır. Ancak becayiş imkanının her proje için sunulmadığı, projenin özel şartlarına bağlı olduğu unutulmamalıdır.
E-DEVLET ÜZERİNDEN TAKİP VE DUYURULAR
Konut tipi seçimi ve daire belirleme kurasına dair tüm takvimler, TOKİ’nin resmi web portalı ve e-Devlet kapısı üzerinden anlık olarak paylaşılmaktadır. Vatandaşların herhangi bir hak kaybı yaşamaması için e-Devlet üzerindeki "Konut Hakkı Sorgulama" ekranını periyodik olarak kontrol etmeleri gerekmektedir. İdare ayrıca, kura tarihlerinden önce sistemde kayıtlı olan telefon numaralarına bilgilendirme SMS'leri göndererek süreci kolaylaştırmaktadır. Kura çekilişleri, geçmişte olduğu gibi 2026 yılında da TOKİ'nin sosyal medya hesaplarından canlı yayınlanarak tam şeffaflıkla izlenebilecektir.
KONUT BELİRLEME KURASINDAN SONRAKİ ADIMLAR
Konut belirleme kurası tamamlanıp daire numaranız ve oda sayınız netleştikten sonra, sürecin mali boyutu devreye girer. Bu aşamadan sonra idarenin ilan ettiği banka şubesine (Ziraat Bankası veya Halkbank) giderek konutun şerefiyeli bedeli üzerinden hesaplanan peşinat tutarının yatırılması gerekmektedir. Sözleşme imzalandığı an itibarıyla aylık taksit tutarlarınız ve ödeme başlangıç tarihiniz de kesinleşmiş olur. Anahtar teslimi ise, inşaatın %100 tamamlanma oranına ulaşması ve geçici kabul işlemlerinin bitmesinin ardından, TOKİ tarafından belirlenen teslim programı dahilinde yerinde gerçekleştirilir.