Her yıl Ekim ayının sonunda dünya genelinde renkli kostümler, partiler ve çeşitli etkinliklerle kutlanan Cadılar Bayramı, son yıllarda Türkiye'deki gençler ve çocuklar arasında da popüler bir eğlence kültürü haline geldi. Google ve sosyal medya platformlarında bu günün yaklaşmasıyla birlikte en çok sorgulanan can alıcı soru, bir Müslüman'ın bu kutlamalara katılmasının dinen günah olup olmadığı etrafında şekilleniyor. İslam hukuku ve inanç esasları açısından bir geleneğin ya da kutlamanın meşruiyeti değerlendirilirken, o uygulamanın kökeni ve sembolize ettiği inanç değerleri esas alınır. Cadılar Bayramı’nın tarihsel kökeni incelendiğinde, antik Keltlerin "Samhain" adı verilen ve ölülerin kötü ruhlarının dünyaya geri döndüğü inancına dayanan pagan bir festivale dayandığı görülmektedir. Kötü ruhlardan korunmak amacıyla maskeler takılması ve ateş yakılmasıyla başlayan bu geleneğin İslam'ın tevhid (Allah'ın birliği) inancıyla taban tabana zıt semboller barındırması nedeniyle, eğlence amacıyla dahi olsa bu etkinliklere katılmak, kostüm giymek veya kutlamalarını organize etmek dinen caiz görülmemektedir.

Diyanet İşleri Başkanlığı Cadılar Bayramı (Halloween) Hakkında Ne Diyor ve Başka Dinlerin Sembolik Günlerine Yönelik Fetvası Nedir?

Sosyal medyadaki dini tartışma forumlarında ve arama trendlerinde vatandaşlar, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın bu popüler kültüre karşı resmi bir açıklaması olup olmadığını merak ediyor. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın doğrudan "Cadılar Bayramı" adını zikrederek yayınladığı hususi bir fetvası bulunmamaktadır. Ancak kurumun gayrimüslimlere, pagan inanışlarına ve İslam dışı dinlere ait sembolik/dini günlerin kutlanmasına yönelik genel fetva kuralları ve duruşu son derece nettir. Diyanet, İslam'ın kendine has bir kimliği ve kültürel dokusu olduğunu vurgulayarak, Müslümanların kendi inanç dünyalarına ait olmayan, kökeninde batıl inanışlar barındıran günleri eğlence adı altında da olsa hayatlarına entegre etmemesi gerektiğini belirtmektedir. Diyanet'in genel rehberliğinde, ticari ve popüler kültür ürünü olarak pazarlanan bu tür etkinliklerin, çocukların ve gençlerin zihin dünyasında inanç erozyonuna yol açabileceği uyarısı öne çıkmaktadır.

Hz. Muhammed'in (s.a.v.) "Başka Kavimlere Benzemek" İle İlgili Hadis-i Şerifi Cadılar Bayramı Kutlamalarını Nasıl Kapsıyor?

İslam alimlerinin ve fıkıh uzmanlarının Cadılar Bayramı gibi batı kökenli kutlamalara karşı getirdiği en büyük nakli delil, Hz. Muhammed’in (s.a.v.) toplumsal kimliğin korunmasına yönelik evrensel uyarısıdır. Hadis kaynaklarında geçen "Kim bir kavme benzemeye çalışırsa (onların dini ve kültürel ritüellerini benimserse), o da onlardandır" (Ebu Davud, Libas, 4) şerifi, bu tür konularda Müslümanlar için temel bir sınır çizgisi oluşturmaktadır. Cadılar Bayramı zamanla Hristiyan dünyasında "All Hallows' Eve" (Tüm Azizler Günü) adıyla dini bir kimliğe bürünmüş, günümüzde ise tamamen tüketim çılgınlığı ve eğlence sektörünün bir parçası haline gelmiştir. İslamiyet, Müslümanların ibadet, örf ve eğlence anlayışında gayrimüslimlerin dini ritüellerini taklit etmesini yasakladığı için, kökeni paganizme ve Hristiyan azizlerini anmaya dayanan bu kültürü sahiplenmek inanç özgünlüğüne zarar veren bir davranış olarak kabul edilir.

Muhabir: YUSUF UYANIK