EYT düzenlemesinin dışında kalan ve emeklilik yaşının kademeli olarak belirlenmesini isteyen çalışanların talepleri uzun süredir kamuoyunda tartışılıyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin çalışma takvimi ve sosyal güvenlik sistemine yönelik olası değişiklikler vatandaşlar tarafından yakından izlenirken, "Kademeli emeklilik çıkacak mı?", "Kademeli emeklilik ne zaman çıkacak?" ve "1999 sonrası sigortalılar düzenlemeden yararlanabilecek mi?" soruları araştırılıyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK SON DAKİKA!
Kademeli emeklilik konusunda kamuoyunda yoğun bir beklenti bulunmasına karşın, şu an için yürürlüğe girmiş resmi bir düzenleme bulunmuyor.
Geçmiş dönemlerde Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine kademeli emeklilikle ilgili çeşitli kanun teklifleri ve öneriler taşınmış olsa da bu tekliflerden herhangi birinin yasalaşarak uygulamaya geçtiğine ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.
Meclis gündeminin ve sosyal güvenlik alanındaki gelişmelerin yakından takip edildiği süreçte, kademeli emekliliğe ilişkin yeni bir düzenleme konusunda yetkili kurumlardan açıklanmış kesin bir takvim de bulunmuyor.
Bu nedenle mevcut durumda erken emeklilik veya kademeli emeklilik kapsamında emeklilik şartlarını değiştiren yeni bir uygulama yürürlükte değil. İlerleyen süreçte yasal bir düzenleme yapılması halinde kapsam, yaş ve prim şartları gibi ayrıntıların ilgili kurumlar tarafından açıklanması bekleniyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKACAK MI?
Kademeli emeklilik düzenlemesinin hayata geçirilip geçirilmeyeceği konusunda şu an için kesinleşmiş resmi bir karar bulunmuyor.
EYT düzenlemesinden yararlanamayan ve özellikle 8 Eylül 1999 tarihinden sonra sigorta başlangıcı bulunan çalışanlar, uzun süredir kademeli emeklilik talebini gündeme getiriyor. Çalışanların talepleri doğrultusunda geçmiş yıllarda çeşitli kanun teklifleri hazırlanarak Meclis gündemine taşınmış olsa da henüz yürürlüğe giren bir düzenleme açıklanmadı.
Mevcut bilgiler doğrultusunda, ilgili kamu kurumları tarafından kademeli emekliliğe yönelik açıklanmış resmi bir uygulama takvimi veya kesinleşmiş bir hazırlık programı bulunmuyor.
1999 SONRASI ÇALIŞANLARI KAPSAYACAK MI?
EYT düzenlemesinden yararlanamayan ve 8 Eylül 1999 sonrasında sigorta başlangıcı bulunan çalışanların önemli bir bölümü, olası bir kademeli emeklilik düzenlemesinin kendilerini kapsamasını bekliyor.
Ancak mevcut mevzuat kapsamında bu grubu doğrudan kademeli emeklilik sistemine dahil eden yürürlükte bir kanun bulunmuyor.
Bu nedenle 1999 sonrası sigorta girişi olan vatandaşların olası bir kademeli emeklilik düzenlemesinden yararlanıp yararlanamayacağı konusunda bugün itibarıyla kesinleşmiş resmi bir kapsam bulunmuyor. Bu konu, ancak yeni bir yasal düzenlemenin kabul edilmesi halinde netlik kazanabilecek.
KADEMELİ EMEKLİLİK KAPSAMI NEDİR?
Kademeli emeklilik talepleri, ağırlıklı olarak EYT düzenlemesinin kapsamı dışında kalan çalışanlar tarafından gündeme getiriliyor.
Bu sistemin hayata geçirilmesini isteyen vatandaşlar, emeklilik yaşının sigorta başlangıç tarihine göre kademeli biçimde belirlenmesini ve emeklilik koşullarının daha dengeli bir geçiş modeliyle uygulanmasını talep ediyor. Talepler arasında kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş sınırı başta olmak üzere mevcut yaş ve prim koşullarının yeniden değerlendirilmesi de yer alıyor.
Geçmiş yıllarda kademeli emekliliğe yönelik farklı öneriler ve kanun teklifleri gündeme gelmiş olsa da bunların yasalaşarak yürürlüğe girdiğine ilişkin resmi bir gelişme bulunmuyor. Dolayısıyla bugün itibarıyla emeklilik işlemleri mevcut sosyal güvenlik mevzuatındaki şartlara göre gerçekleştirilmeye devam ediyor.
EMEKLİLİK SİSTEMİ DEĞİŞECEK Mİ?
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, daha önce yaptığı açıklamalarda emeklilik sistemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Bakan Işıkhan'ın açıklamalarında, mevcut emeklilik sisteminde değişiklik yapılmasına yönelik bir plan bulunmadığı ve emeklilik için gerekli prim günü ile sigortalılık süresi şartlarının devam edeceği yönünde ifadeler yer aldı.
Bu açıklamalar doğrultusunda, mevcut sosyal güvenlik sistemindeki emeklilik koşullarının uygulanmaya devam ettiği görülüyor. Kademeli emekliliğe ilişkin yeni bir yasal düzenleme yapılmadığı sürece vatandaşların emeklilik işlemleri mevcut mevzuat çerçevesinde yürütülecek.
KADEMELİ EMEKLİLİK NEDİR?
Kademeli emeklilik, sigortalıların işe giriş tarihleri ve çalışma süreleri gibi kriterler dikkate alınarak emeklilik yaşının ve diğer emeklilik koşullarının kademeli şekilde belirlenmesini öngören bir sistem olarak tanımlanıyor.
Kademeli emeklilik kapsamında uygulanabilecek yaş, prim günü ve sigortalılık süresi gibi şartlar; kişinin sosyal güvenlik statüsüne, sigorta başlangıç tarihine ve yürürlüğe konulacak yasal düzenlemenin içeriğine göre değişiklik gösterebilir.
Ancak Türkiye'de bugün itibarıyla "kademeli emeklilik" adıyla yürürlüğe girmiş yeni bir emeklilik sistemi bulunmuyor. Bu nedenle emeklilik başvuruları ve şartları, mevcut sosyal güvenlik mevzuatında yer alan kurallar doğrultusunda uygulanmaya devam ediyor.
Kademeli emeklilik konusunda yeni bir kanun teklifi, yasal düzenleme veya resmi açıklama yapılması halinde düzenlemenin kapsamı, hangi tarihler arasında sigorta girişi bulunanları kapsayacağı ve yaş ile prim şartlarının nasıl belirleneceği netlik kazanacak. Vatandaşların konuya ilişkin gelişmeleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu ve Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yapılacak resmi açıklamalardan takip etmeleri önem taşıyor.