Bu statüdeki öğrenci, ders aldığı üniversitenin diplomasını almaz; ancak orada geçirdiği dönemin başarı notlarını kendi asıl üniversitesine transfer eder.
Türkiye'deki Yükseköğretim Kurulu (YÖK) mevzuatına göre özel öğrencilik hakkının öne çıkan detayları ve kuralları şunlardır:
📋 Başvuru Şartları Nelerdir?
Bir öğrencinin özel öğrenci olabilmesi için genellikle şu şartlardan en az birini karşılaması gerekir:
- Sağlık Mazereti: Öğrencinin, eğitim gördüğü şehirde tedavisinin mümkün olmadığını veya mevcut iklim/çevre şartlarının sağlığını olumsuz etkilediğini tam teşekküllü hastane raporuyla belgelemesi.
- Can Güvenliği Riski: Öğrencinin eğitim gördüğü şehirde kalmasının can güvenliği açısından tehlikeli olduğunu resmi makamlarca belgelemesi.
- Deprem/Doğal Afet: YÖK'ün afet dönemlerinde aldığı özel kararlarla, ailesi afet bölgesinde yaşayan öğrencilere tanıdığı kolaylıklar.
- Akademik Gerekçeler: Öğrencinin kendi üniversitesinde açılmayan ancak eğitimine katkı sağlayacak özel dersleri başka bir üniversiteden almak istemesi (genelde enstitü yönetim kurulu onayıyla).
⚙️ Süreç Nasıl İşler?
- Süre Sınırı: Özel öğrencilik hakkı genellikle en fazla 2 yarıyıl (1 eğitim yılı) için verilir. Mazeretin devam etmesi halinde üniversite yönetim kurulu kararıyla uzatılabilir.
- Çift Onay Şartı: Öğrencinin hem kayıtlı olduğu kendi üniversitesinden hem de gitmek istediği üniversitenin yönetim kurulundan onay alması şarttır.
- Harç ve Ücretler: Öğrenci, öğrenci katkı payını (harç) veya vakıf üniversitesiyse dönem ücretini kendi asıl üniversitesine ödemeye devam eder. Ders aldığı üniversiteye ek bir eğitim ücreti ödemez (yaz okulu gibi istisnalar hariç).
- Diploma ve Statü: Öğrencinin asıl öğrencilik statüsü, hakları ve disiplin işleri kendi üniversitesinde kalır. Mezuniyet diplomasını da yine kendi asıl üniversitesinden alır.
⚠️ Önemli Kısıtlamalar
- Özel öğrencilik bir yatay geçiş değildir. Süre bitiminde öğrenci asıl üniversitesine dönmek zorundadır.
- Öğrencinin alt sınıflardan başarısız (kalan) dersinin olmaması veya belirli bir genel akademik not ortalamasını (GANO) tutturmuş olması gerekebilir (Üniversitelerin kendi yönetmeliklerine göre değişir).