Taş, birçok kadının sahip olduğu hakları bilmediğine dikkat çekerek e-Devlet üzerinden sigorta kayıtlarının kontrol edilmesi çağrısında bulundu.
Çalışan kadınlara sosyal güvenlik mevzuatı kapsamında çeşitli haklar tanınıyor. Doğum borçlanmasından emeklilik şartlarına, analık izninden ağır engelli çocuğu bulunan annelere sağlanan kolaylıklara kadar birçok düzenleme, kadınların çalışma hayatını ve emeklilik sürecini doğrudan etkiliyor.
Batman’da konuşan Maliye ve İktisat Uzmanı Necat Taş, çalışan annelerin yararlanabileceği haklar hakkında bilgi verdi. Taş, özellikle doğum borçlanması ve emeklilik koşullarının dikkatle incelenmesi gerektiğini belirterek kadınların sigorta hizmet dökümlerini kontrol etmelerini ve gerektiğinde uzmanlardan destek almalarını tavsiye etti.
EYT KAPSAMINDAKİ KADINLAR İÇİN EMEKLİLİK ŞARTLARI
Emeklilikte sigorta başlangıç tarihi ve prim gününün belirleyici olduğunu vurgulayan Taş, 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olan kadınların EYT düzenlemesiyle yaş şartı aranmadan emekli olabilmelerinin önünün açıldığını söyledi.
Taş, bu kapsamdaki kadınların sigortalılık süresi ve prim günü şartlarını tamamlamaları gerektiğini belirterek, gerekli koşulların sigorta başlangıç tarihine göre değiştiğini ifade etti.
Kısmi emeklilik seçeneğine de değinen Taş, 8 Eylül 1999 öncesinde sigorta girişi bulunan ve 3 bin 600 prim gününü tamamlayan kadınların, diğer yasal koşulları da sağlamaları hâlinde yaş şartına bağlı olarak kısmi emeklilikten yararlanabildiğini kaydetti.
3 ÇOCUK İÇİN 6 YILA KADAR DOĞUM BORÇLANMASI
Çalışan annelerin emeklilik sürecinde yararlanabileceği en önemli haklardan birinin doğum borçlanması olduğunu belirten Taş, bu imkânın 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında düzenlendiğini hatırlattı.
Taş, doğum borçlanmasının şartlarını şöyle anlattı: “Çalışan kadınlara üç çocuğa kadar doğum borçlanması hakkı tanınmıştır. Birinci çocuk için 720 gün, ikinci çocuk için toplamda 1.440 gün, üçüncü çocuk için ise toplamda 2 bin 160 güne kadar borçlanma yapılabilir. Böylece gerekli şartların sağlanması hâlinde toplam 2 bin 160 gün, yani 6 yıla kadar borçlanma imkânı bulunmaktadır.”
Doğum borçlanmasının emeklilik için gereken prim günlerinin tamamlanmasına katkı sağlayabildiğini belirten Taş, bu haktan yararlanmak isteyen kadınların doğum tarihlerini ve sigortalılık durumlarını incelemeleri gerektiğini ifade etti.
STAJ DÖNEMİNDEKİ DOĞUMLAR İÇİN DE BORÇLANMA İMKÂNI
Taş, kadınların doğum borçlanması konusunda yeterince bilinmeyen bir başka noktaya da dikkat çekti. Mesleki eğitim veya üniversite döneminde staj yapan kadınların, staj süreci ile fiilî sigortalı çalışmaya başladıkları tarih arasındaki doğumları bakımından da belirli koşullarla borçlanma imkânı bulunabildiğini söyledi.
Bu konudaki uygulamanın sigorta kayıtlarına ve mevzuattaki şartlara göre değerlendirilmesi gerektiğini belirten Taş, kadınların yalnızca ilk sigorta giriş tarihine bakarak haklarını göz ardı etmemeleri gerektiğini kaydetti.
ANNELER HAKLARINI E-DEVLET ÜZERİNDEN KONTROL ETMELİ
Çalışan kadınların sahip oldukları hakları öğrenmelerinin önemine işaret eden Taş, e-Devlet üzerinden hizmet dökümlerinin kontrol edilmesini ve emeklilik koşullarının kişisel sigorta kayıtlarına göre değerlendirilmesini tavsiye etti.
Taş, doğum borçlanması ve diğer sosyal güvenlik haklarından yararlanmak isteyen kadınların Sosyal Güvenlik Kurumu üzerinden bilgi alabileceklerini belirterek, doğru ve zamanında yapılacak başvuruların emeklilik planlamasında önemli rol oynadığını ifade etti.
