TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu’nda kabul edilen kanun teklifi, sosyal ağ sağlayıcılarından oyun platformlarına kadar geniş bir alanı kapsayan yeni sorumluluklar getiriyor. Kamuoyunda büyük yankı uyandıran bu düzenlemenin yürürlük durumu ve kapsamına dair detaylar netleşmeye başladı.
Sosyal medyaya yaş sınırı geldi mi?
TBMM Komisyonu’nda kabul edilen teklife göre, Türkiye'de sosyal medya kullanımı için 15 yaş sınırı resmen belirlenmiş durumda. Düzenleme kapsamında sosyal ağ sağlayıcılar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Bu yasağın uygulanabilmesi için platformlara "yaş doğrulama" sistemleri kurma ve bu sistemlerin etkinliğini sağlama yükümlülüğü getiriliyor. 15 yaşını doldurmuş ancak reşit olmamış gençler için ise yaş grubuna uygun, güvenli ve "ayrıştırılmış hizmet" modelleri sunulması öngörülüyor.
15 yaş altı sosyal medya yasağı yürürlüğe girdi mi?
"Yasak yürürlüğe girdi mi?" sorusunun cevabı şu an için hayır. Düzenleme komisyon aşamasında kabul edilmiş olsa da yasal sürecin tamamlanması için şu adımların atılması gerekiyor:
-
TBMM Genel Kurulu Onayı: Teklifin Meclis Genel Kurulu’nda görüşülüp oylanması gerekiyor.
-
Cumhurbaşkanı Onayı ve Resmî Gazete: Kabul edilen metin Cumhurbaşkanı tarafından onaylanarak Resmî Gazete’de yayımlanmalı.
-
6 Aylık Geçiş Süreci: Kanun Resmî Gazete’de yayımlandıktan 6 ay sonra resmen yürürlüğe girecek. Bu süre zarfında sosyal medya şirketlerinin teknik altyapılarını ve yaş doğrulama sistemlerini hazırlaması bekleniyor.
Sosyal medya yasakları neleri kapsıyor?
Yeni yasal düzenleme, sadece yaş sınırı ile sınırlı kalmayıp dijital ekosistemi kökten değiştirecek maddeler içeriyor:
-
Yaş Doğrulama Zorunluluğu: Platformlar, kullanıcının 15 yaşından büyük olduğunu kanıtlayan teknik mekanizmalar (kimlik temelli denetim vb.) kullanmak zorunda kalacak.
-
Ebeveyn Kontrol Araçları: Sosyal ağlar; kullanım süresini sınırlandırma, hesap ayarlarını yönetme ve ücretli işlemleri (satın alma, abonelik) ebeveyn onayına bağlama özelliklerini sunmakla yükümlü olacak.
-
Oyun Platformlarına Denetim: "Oyun sağlayıcı" ve "oyun platformu" tanımları ilk kez mevzuata giriyor. Usulüne uygun yaş derecelendirmesi (PEGI vb. benzeri yerel sistemler) yapılmayan oyunlar sunulamayacak.
-
Ağır Yaptırımlar: Yükümlülüklere uymayan platformlara kademeli olarak idari para cezası, reklam yasağı ve son aşamada %90 oranına kadar bant daraltma (erişim engeli seviyesinde yavaşlatma) cezası verilebilecek.
-
İçerik Kaldırma: Günlük erişimi 10 milyondan fazla olan platformlar, hukuka aykırı içerikleri bildirimin ardından 1 saat içinde kaldırmak zorunda kalacak.
