Batman’da son günlerde tartışılması gereken o kadar çok mesele varken, bir site yönetiminin aldığı “Bermuda şort” kararı kent gündeminin ortasına oturdu.
İdareciler, siyasetçiler ve sivil toplum kuruluşları Batman’ın geçmişteki izlerini silmek için varını yoğunu ortaya koyarken, bir site yönetimi attığı tek imzayla Batman’ı Türkiye’nin gündemine taşıdı. Sebep ise oldukça ilginç: Site içerisinde erkeklerin Bermuda şortla dolaşmasının yasaklanması!
Şimdi insan ister istemez soruyor:
Aklımız mı kısa, şortumuz mu kısa?
Sayın site yönetimi…
Toplumun elbette ahlaki değerleri, görgü kuralları ve ortak yaşam sınırları vardır. Ancak insanların kıyafet tercihlerine müdahale etmek de öyle kolayca “yönetim kararı” denilerek yapılabilecek bir iş değildir.
Bermuda şort giymiş bir insanın, özellikle yazın kavurucu sıcaklarında site içerisinde dolaşmasını yasaklamak hangi mantığa sığar?
Diyelim ki bir vatandaş yasağa rağmen Bermuda şort giydi.
Ne yapacaksınız?
Kenara çekip uyaracak mısınız?
“Burada seni istemiyoruz” mu diyeceksiniz?
Yaptırım mı uygulayacaksınız?
Peki bu yaptırımın hukuki dayanağı nedir?
İşte asıl mesele burada başlıyor.
Bir site yönetimi, ortak yaşam alanlarının düzenini sağlamakla yükümlüdür. Ancak bu yetkinin kişilerin temel hak ve özgürlüklerine sınırsız biçimde müdahale etme yetkisi anlamına gelmediğini de unutmamak gerekir.
Kimseye hakaret edilmediği, başkasının güvenliği ve huzuru ihlal edilmediği, açıkça toplumun genel ahlak ve görgü sınırlarını aşan bir durum olmadığı sürece yalnızca “Bermuda şort giydi” diye bir vatandaşa müdahale edilmesi tartışmaya son derece açıktır.
Üstelik bu mesele sadece bir şort meselesi de değildir.
Asıl mesele, kişisel tercihlerimize başkalarının kendi yaşam anlayışlarını dayatıp dayatamayacağıdır.
Bugün Bermuda şort yasaklanır, yarın başka bir kıyafet…
Sonra saçın şekline, sakalın uzunluğuna, giydiğin pantolona, başındaki örtüye kadar uzanan bir dizi “site kuralı” ortaya çıkabilir.
Oysa Türkiye’de insanlar kanunlar çerçevesinde giyim kuşam tercihlerini özgürce yapabilir. Kimi şalvar giyer, kimi pantolon; kimi başını örter, kimi örtmez. Bu tercihler üzerinden insanları baskı altına almak doğru değildir.
Elbette ortak yaşamın kuralları olacak.
Kimse “özgürlük” diyerek başkasının hakkını ihlal edemez. Ancak özgürlük ile kişisel yaşam tarzını başkasına dayatmak arasındaki çizgiyi de iyi bilmek gerekir.
Hukuk başka, kişisel kanaat başka şeydir.
Bir site yönetimi kendi anlayışını bütün site sakinlerine zorla kabul ettirmeye kalkarsa, işte orada ciddi bir tartışma başlar.
Benim söylemek istediğim çok net:
Ortada açık bir ahlaksızlık, kamu düzenini bozacak bir davranış veya başkasının hakkını ihlal eden bir durum yoksa, sırf bir erkek Bermuda şort giydi diye “Sen bunu giyemezsin” demek, üzerinde ciddi şekilde düşünülmesi gereken bir müdahaledir.
Kimse kendi doğrusunu toplumun tamamının doğrusuymuş gibi dayatmamalı.
Herkes, üstüne vazife olmayan meseleleri kendi vazifesiymiş gibi görmemeli.
Batman’ın konuşması gereken çok daha önemli meseleleri var.
Ama bugün Türkiye Batman’ı bir site yönetiminin Bermuda şort yasağıyla konuşuyorsa, insanın da sormadan edemediği bir soru var:
Bizim aklımız mı kısa, şortumuz mu kısa?
Hoşça kalın.